Haiti, Monsanto e o proxecto Winner

Thalles Gomes, xornalista brasileiro, desde Porto Príncipe- Haití (ALAI AMLATINA )

A empresa estadounidense Monsanto doou sementes transxénicas a Haití. A denuncia fíxose o pasado 10 de maio nun artigo escrito polo cura inglés Jean-Yves Urfié, ex profesor de química do Collége Saint Martial, en Porto Príncipe. “A empresa transnacional Monsanto está a ofrecer aos agricultores do país un agasallo mortal de 475 toneladas de millo transxénico, xunto con fertilizantes asociados e pesticidas, que serán entregados gratuitamente polo Proxecto Winner (vencedor en inglés), co respaldo da embaixada de Estados Unidos en Haití”, alertou Urfiè. Segundo el, a multinacional Monsanto xa comezou a distribuír as sementes de millo transxénicas nas rexións de Gonaives, Kenscoff, Pétion-Ville, Cabaré, Arcahaie, Croix-deas-Bouquets e Mirebalais.

A forte repercusión desa denuncia obrigou á Ministra de Agricultura de Haití, Joana Ford, a convocar a unha rolda de prensa o pasado día 12 de maio en Porto Príncipe. “Haití non ten a capacidade para administrar os OGM (Organismos Xeneticamente Modificados)” afirmou a Ministra Ford antes de desmentir que a doazón da Monsanto sexa de millo transxénico. “Nós tomamos todas as precaucións antes de aceptar a oferta feita pola multinacional Monsanto para facer unha doazón de 475,947 kg de sementes de millo híbrido e 2.067 kg de sementes de hortalizas. Debemos mencionar tamén que, en ausencia dunha lei que reglamente a utilización de Organismos Xeneticamente Modificados en Haití, non podo permitir a introdución de sementes ‘Roundup Ready’ ou calquera outra variedade de transxénicos”, salientou a Ministra.Segundo Ford, as sementes híbridas ofertadas pola Monsanto son adaptadas ás condicións tropicais de Haití. A doazón forma parte dunha campaña do Ministerio de Agricultura para reactivar o sector agrícola despois do terremoto do 12 de xaneiro.

Para iso, informa a Ministra, máis de 65 mil hectáreas de terra están a ser beneficiadas con tractores que preparan o chan, fertilizantes, pesticidas e formación para os agricultores.

 

A propia Monsanto viuse obrigada a pronunciarse sobre o caso. “Nós cremos que a agricultura é a clave para a recuperación a longo prazo de Haití”, afirmou a transnacional en nota publicada na súa páxina de Internet. “Tras o desastre, a Monsanto doou diñeiro para a recuperación”, continúa a nota, “pero era evidente que a doazón dos nosos produtos - millo e sementes de hortalizas de calidade – podería realmente facer a diferenza na vida dos haitianos”.

 

Imbuída deste espírito de xenerosidade foi que a maior produtora de sementes do mundo resolveu doar a Haití o equivalente a US$ 4 millóns en sementes de millo híbrido, repolos, cenoria, berenjena, melón, cebola, tomate, espinaca e sandía. 60 toneladas desas sementes chegaron a territorio haitiano na primeira semana de maio. Outras 70 toneladas arribarán á capital de Porto Príncipe o 13 de maio. A previsión é que, para os próximos 12 meses, 345 toneladas máis de sementes híbridas de millo sexan distribuídas aos agricultores do país.

 

Abrindo mercados

 

O terremoto do 12 de xaneiro provocou a morte de 300 mil haitianos e deixou sen teito a máis dun millón de haitianos. As súas consecuencias foron devastadoras. Pero, a pesar de alcanzar sete graos na escala Richter, é pouco probable que o terremoto quebrantase as estruturas de funcionamento dunha empresa transnacional como a Monsanto. A doazón das 475 toneladas de sementes híbridas pode ser promocionada como unha acción de xenerosidade da transnacional co pobo haitiano. Con todo, se se analizan as condicións nas que esta doazón foi efectuada, a xenerosidade convértese en mera táctica empresarial para incrementar divisas.

 

O lucro da Monsanto no trimestre que pechou o 28 de febreiro de 2010 foi de US$ 887 millóns. No mesmo período do pasado ano, a súa ganancia foi de US$ 1,09 billón, o que significa unha caída de 19%. Segundo o director executivo da transnacional, Hugh Grant, o principal motivo desta caída foi a diminución nas vendas de herbicidas e produtos químicos.

 

Nunha conferencia con analistas a inicios de abril, Grant afirmou que non podería recorrer ao incremento de prezos para reverter esta caída, xa que os agricultores non parecen dispostos a pagar prezos máis altos polas novas liñas de sementes transxénicas, algunhas das cales son dúas veces máis caras que as variedades máis cultivadas hoxe. “O retorno que estou a ter dos hacendados é que se os nosos prezos fosen diferentes, a curva de adopción das sementes será diferente”, dixo Grant.

 

Ao non ser posible subir o prezo dos seus produtos, a única saída para a Monsanto é reverter a caída na súa taxa de ganancia coa apertura de novos mercados consumidores. Non é unha casualidade que a pouco menos dun mes da conferencia de Hugh Grant, as sementes da Monsanto arribasen a Haití.

 

O que non foi devandito nin pola Monsanto, nin polo Ministerio da Agricultura haitiano, é que esas sementes híbridas de millo só poderán cumprir as súas promesas de produtividade e adaptación ao clima tropical haitiano se son tratadas con herbicidas, fertilizantes e produtos químicos específicos, que non por casualidade son producidos pola propia Monsanto. Iso significa que os agricultores haitianos que reciban as sementes híbridas só conseguirán volvelas produtivas se adquiran os herbicidas e fertilizantes da Monsanto.

 

Ademais, as familias campesiñas non poderán reaproveitar as sementes que broten dese millo, xa que unha das características das sementes híbridas é que só a súa primeira xeración é adecuada para seméntaa. Se quixesen continuar producindo na próxima sementa, os campesiños terían que comprar novas sementes da Monsanto.

 

A ese ritmo, co aumento do consumo de sementes e, consecuentemente, de herbicidas, fertilizantes e produtos químicos da Monsanto, a previsión do cura Jean-Yves Urfié poderá volverse realidade: “Pronto, haberá só sementes da Monsanto en Haití. Entón, será o fin de  a independencia dos agricultores”.

 

Proxecto Winner

 

A Monsanto non está soa nesta empresa. O transporte e toda a loxística de distribución das sementes en Haití está a cargo doutras dúas empresas estadounidenses: a Kuehne + Nage Emergency and Relief Logistics e a UPS Foudation.

 

Ken Sternad, presidente da UPS, insistiu en pronunciarse sobre esta acción: “Como parte dos nosos esforzos continuos para apoiar a recuperación de Haití, a UPS ten o orgullo de doar os nosos servizos aos barcos de sementes, xa que o país empeza a moverse en dirección á construción dun futuro sustentable”.

 

Ese “futuro sustentable” de que fala Sternad e que vén atraendo o interese de tantas empresas estranxeiras está consolidado no Proxecto Winner lanzado o 8 de outubro de 2009 pola USAID (Axencia de Estados Unidos para o Desenvolvemento Internacional). O Proxecto Winner investirá 126 millóns de dólares no próximos cinco anos para construír unha nova infraestrutura agrícola en Haití, co obxectivo de aumentar a súa produtividade. Entre tanto, fornecerá asistencia técnica especializada, ademais de servizos técnicos e insumos agrícolas, como pesticidas e fertilizantes.

 

É por intermedio deste Proxecto que serán distribuídas as 475 toneladas de sementes da Monsanto. De feito, tales sementes non chegarán directamente ás mans dos campesiños haitianos. Elas serán destinadas primeiramente ás tendas administradas pola USAID e despois serán vendidas por un prezo “significativamente reducido” ás familias campesiñas. “A nosa meta é alcanzar 10 mil agricultores nesta tempada”, informou Jean Robert Estime, director responsable polo Proxecto Winner. “As sementes axudarán a alimentar e fornecer oportunidades económicas para os agricultores, as súas familias e a comunidade en xeral”.

 

Para comprender que tipo de “oportunidades económicas” son estas, hai que dilucidar cales son os actores que están atrás do Proxecto Winner. O seu director responsable, Jean Robert Estime, serviu como Ministro de Relacións Exteriores durante os 29 anos da ditadura de Duvalier en Haití, época en que foron asasinados máis de 30.000 haitianos e o país abriu as súas portas aos produtos alimentarios estranxeiros. Grazas a esa apertura, Haití importa hoxe o 80% dos alimentos que consome.

 

Arquitecta e coordinadora do Winner, a USAID é unha axencia gobernamental estadounidense creada en 1961. Segundo a súa páxina oficial en Internet, ten a misión de “promover os intereses da política externa de Estados Unidos na expansión da democracia e dos mercados libres, mellorando a vida dos cidadáns do mundo en desenvolvemento”. Con sede en Washington/DC, a USAID está presente no cinco rexións do mundo. O seu traballo apoia “o crecemento económico e os avances da política externa de Estados Unidos”.

 

Novo terremoto

 

“Trátase dun novo terremoto máis perigoso a longo prazo que o ocorrido o 12 de xaneiro. Non se trata dunha ameaza, senón dun ataque moi forte á agricultura campesiña, aos campesiños e ás campesiñas, á biodiversidade, ás sementes criollas que estamos a defender, ao que resta do noso medioambiente en Haití”, denuncia Chavannes Jean-Baptiste, coordinador do Mouvman Peyizan Papay (MPP) e membro da Vía Campesiña haitiana.

 

Chavannes acusa o goberno haitiano de estar a aproveitar o terremoto para vender o país ás forzas imperialistas e ás empresas transnacionales. “Non podemos aceptar iso”, advirte o dirixente campesiño, “debemos iniciar xa a mobilización contra este Proxecto, contra a Monsanto en Haití. Necesitamos unha forte unidade en Haití e unha forte solidariedade internacional para enfrontar á Monsanto e todas as forzas da morte que queren acabar coa soberanía total deste pequeno país que conquistou a súa independencia co sangue dos seus fillos e das súas fillas desde 1804”.

 

Como primeiro paso neste enfrontamento, o MPP convocou aos campesiños a enterrar e queimar todas as sementes de millo provenientes do Ministerio da Agricultura. Ademais, unha gran marcha está a planificar a Vía Campesiña de Haití para os próximos días 4 e 5 de xuño, con ocasión do Día Internacional do Medio Ambiente. A marcha partirá da rexión de Papay con destino á cidade de Inche, capital do departamento Central.

0 Response to “Haiti, Monsanto e o proxecto Winner”


  • No Comments

Leave a Reply

You must login to post a comment.